Skip to content
 

Persverklaring Knoops’ advocaten inzake gerechtelijke dwaling in Spelonk-zaak Bonaire

Door Waarheidsvinder

Samen met advocaat Knoops en zijn  medewerkers en samen met psycholoog Dr. Lucio  Ricardo hebben wij enkele jaren gewerkt aan de zaak Spelonk, een dubbele moord op het eiland Bonaire waarbij twee jonge mannen onschuldig waren veroordeeld. Het lijkt er op dat het boek nu dicht kan. Vandaag werd door het kantoor van Knoops onderstaand persbericht uitgebracht.

Uitspraak hof van justitie voor de Nederlandse Antillen op 11 april 2014 in de Spelonk-zaak, waarbij het hof van justitie aan de twee vrijgesproken mannen schadevergoedingen heeft toegekend voor de gerechtelijke dwaling die in 2005 plaatsvond in deze geruchtmakende zaak (veroordeling hof van justitie in 2006).

Nozai Thomas en Andy Melaan werden in 2005 door het Gerecht op Bonaire veroordeeld voor een dubbele moord op twee broers die zij niet hadden gepleegd (veroordeling in hoger beroep door het hof van justitie in 2006); er werden gevangenisstraffen opgelegd van 8 jaar (Nozai Thomas) en 24 jaar (Andy Melaan). De onterechte veroordeling kwam aan het licht door de inzet van drs. Lucio Ricardo een psycholoog op Curaçao die in hun onschuld geloofde. Oud-rechercheur Dick Gosewehr en criminoloog dr. Timmerman onderzochten voorts de zaak in 2009-2010 en concludeerden dat de twee mannen ten onrechte waren veroordeeld.

Vanaf 2011 werd door het Knoops’ Innocence Project onder leiding van professor Geert-Jan Knoops en Carry Hamburger (tevens directeur van het Knoops’ Innocence Project) met een advocatenteam van hun kantoor en forensisch experts, in samenspraak met deze twee oud- rechercheurs (Dick Gosewehr en dr. Harrie Timmerman), nieuw onderzoek gedaan. Bij het uitvoeren van deze nieuwe onderzoeken kreeg de verdediging steun van de toenmalig korpschef op Bonaire, de heer Jan Rooijakker en het openbaar ministerie op de Antillen.

Onderdeel van het nieuwe onderzoek van de verdediging was nieuw digitaal onderzoek naar de computer van Nozai Thomas. Experts van Digital Investigations wisten aan te tonen dat Nozai Thomas ten tijde van de moorden thuis achter zijn computer aan het werk was. Hij kon dus nimmer in de nacht van de moorden op het Bolivia-terrein in het oosten van Bonaire zijn geweest.

In september 2012 bepaalde het Hof van justitie bij een tussenuitspraak dat justitie nieuw onderzoek diende te doen naar de nieuwe feiten die de verdediging voor de onschuld van Nozai en Andy aandroeg.

Dit nieuwe onderzoek vond plaats in de periode eind 2012 tot april 2013 en werd uitgevoerd door een Nederlands cold cases team (onder leiding van Advocaat-Generaal mr. Gérard de Haas). Dit nieuwe “cold cases” onderzoek (met de naam “Phoenix”), leidde (nadat het herzieningsverzoek en de resultaten van het Phoenix-onderzoek op een twee dagen durende zitting van het hof waren behandeld) tot een heropening van de zaak door het hof van justitie. Tijdens dit nieuwe onderzoek werden in samenspraak met de verdediging maar liefst veertig getuigen werden gehoord, waaronder getuigen die nimmer eerder waren gehoord. Op 1 juli 2013 heropende het hof de zaak, hetgeen de eerste keer op de Antillen was dat dit gebeurde. Op 14 november 2013 leidde de heropende zaak tot een vrijspraak door het hof van justitie .

Het nieuwe onderzoek toonde onder meer aan dat Nozai Thomas in 2005 een valse bekentenis had afgelegd. Aanvullend digitaal onderzoek wees uit dat Thomas een alibi had. Telecomonderzoek en nieuwe getuigenverklaringen wezen tevens uit dat ook Melaan een alibi had, waardoor kwam vast te staan dat beiden niet aanwezig konden zijn geweest bij de moorden op het Bolivia-terrein te Bonaire.

Daarop werd door de verdediging in januari 2014 schadevergoedingsverzoeken ingediend bij het hof van justitie voor de onterecht ondergane detentie. Op 11 april 2014 kende het hof deze toe. Mrs. Geert-Jan Knoops en Carry Hamburger van Knoops’ advocaten, verbonden aan het Knoops’ Innocence Project, leidden het verdedigingsteam ook in de schadevergoedingsprocedure. Hun lokale procureur was ook hier mevrouw mr. Pascale Dingemanse, advocate te Willemstad.

Carry Hamburger wees het hof tijdens de mondelinge behandeling van de schadevergoedingsverzoeken op 6 maart 2014 onder meer op het feit dat zij vanaf de vrijspraak op 14 november 2013 tevergeefs had getracht om via het College van Procureurs-Generaal een schadevergoeding in der minne te verkrijgen voor de twee vrijgesprokenen, om aldus voor hen snel erkenning te krijgen van de dwaling en compensatie van het leed.

De beide vrijgesprokenen bleken namelijk ernstig getraumatiseerd te zijn door de onterechte vervolging en hadden daardoor PTSS opgelopen, hetgeen door experts – ingeschakeld door de verdediging – was vastgesteld. Justitie bleek niet in staat om tot een snelle en doeltreffende schadevergoedingsregeling te komen. Daarom vroeg de verdediging aan het hof om een snel eindoordeel. Deze factor die Carry Hamburger aanvoerde werd door het hof ook overgenomen.

Het hof oordeelde op 11 april 2014 – in het kort:

  • Nozai Thomas, toekenning schadevergoeding: 677.430 dollar : 488.000 euro (4.5 jaar ten onrechte vastgezeten). Nb.: toekenning in dollar omdat dit de valuta is op Bonaire.
  • Andy Melaan (8 jaar ten onrechte vastgezeten van de 24 jaar die waren opgelegd in 2005) 1.292.687 dollar : 931.000 euro (iets hoger dan in Puttense moordzaak).
  • Voor Nozai en Andy samen is er dus door het hof aan schadevergoeding ruim 1,4 miljoen Euro toegekend.
  • Bijzondere factoren die hof meeweegt bij deze hoogte waarbij het hof de argumenten van de verdediging overneemt:
  • Factoren die een hogere vergoeding rechtvaardigen volgens het hof zijn onder meer:

1. Het feit dat het openbaar ministerie niet of nauwelijks bereidheid heeft getoond om na de uiteindelijke vrijspraken in november 2013 in onderhandeling met de verdediging te treden! Terwijl het openbaar ministerie, gelet op ervaring die in Koninkrijk inmiddels is opgedaan met andere herzieningszaken, wist hoe belangrijk dit is voor een slachtoffer van een dwaling. Dit is een bijzondere factor (niet eerder in Nederland aan de orde geweest) die door de verdediging werd aangevoerd en door het hof is overgenomen; het openbaar ministerie toonde zich vanaf november 2013 na de definitieve vrijspraak niet (zonder meer) bereid tot een schikking buiten een procedure, hetgeen de vrijgesprokenen een weg naar de rechter had bespaard. Het Hof rekent het openbaar ministerie dit aspect in het bijzonder aan. Het feit dat het openbaar ministerie niet tot een spoedige schikking bereid c.q. in staat bleek te zijn, heeft het leed en belasting voor de twee vrijgesprokenen verzwaard. Aannemelijk is, aldus het hof, dat Andy Melaan en Nozai Thomas door het ontbreken van deze bereidheid bij het openbaar ministerie het gevoel hebben gekregen dat zij nog steeds hun onschuld in de maatschappij moeten bewijzen.

Deze bijzondere factor is ook van belang voor toekomstige herzieningszaken waarin ten onrechte veroordeelden uiteindelijk worden vrijgesproken. De Nederlandse staat zal zich te belangen van deze personen dus voortaan beter moeten aantrekken, door zo spoedig mogelijk buiten rechte te komen tot een schadeloosstelling in der minne, zodat de ten onrechte veroordeelde een nodeloze procedure tot schadevergoeding bespaard zal blijven. In deze zin is de uitspraak van het hof van justitie dus rechtsvormend op dit gebied.

2. Andere verhogende factoren die het Hof meeweegt:

– het gaat hier om een unieke zaak, hetgeen reden is om af te wijken van de standaardvergoeding.

– Ook worden als bijzondere schade verhogende factoren meegewogen: o Media aandacht;

– Stigmatisering door deze vervolging voor een zeer ernstig feit in de Bonairiaanse samenleving

– Impact vervolging op de levens van Nozai en Andy;

– Vervreemding van hun omgeving;
– Jonge leeftijd van Nozai en Andy ten tijde van hun detentie;
– Het verstoken zijn geweest van het opbouwen van een normaal bestaan;
– Ernstige psychische schade die zij door detentie leden en blijvend impact op leven heeft;
– Druk van de politie die op hen is uitgeoefend (uitmondend in een valse bekentenis door Nozai!)

Het hof heeft de “standaard” schadevergoeding (dagvergoeding) dus met factor vijf verhoogd. De verdediging verzocht om de standaardschadevergoeding met een factor acht te verhogen. Deze vergoedingen zijn, voor zover bekend, de hoogste schadevergoedingen ooit toegekend op de Antillen in verband met ten onrechte veroordeelden! Het is ook de eerste gerechtelijke dwaling op de Antillen en dus de eerste keer dat er een schadevergoeding is uitgekeerd voor een dergelijke zaak. Dit zal een belangrijk precedent zijn omdat het hof erkent dat deze categorie vrijgesprokenen extra geleden hebben.

Nozai en Andy zien de schadevergoeding als een verlichting van het leed dat hen is aangedaan en als een vorm van eerherstel. Zij zullen de schadevergoedingen in een fonds storten dat door derden zal worden beheerd. Via dit fonds zullen deze vergoedingen beheerd gaan worden voor hun toekomst en dat van hun kinderen en familie. Ook zullen zij zich gaan inzetten voor het lot van andere ten onrechte veroordeelden op de Antillen en daarbuiten.

Dit is een van de meerdere zaken waarin het Knoops’ Innocence Project (dat deel uitmaakt van het wereldwijde Innocence Network) de onschuld van twee veroordeelden wist aan te tonen met forensische experts. Zie: www.knoops.info

Geert-Jan Knoops, lead counsel
Carry Hamburger, co-counsel,
Marritta van Woudenberg, co-counsel (allen Knoops’ advocaten) Pascale Dingemanse (procureur in deze zaak te Curaçao)

 

 

4 Comments

  1. admin says:

    Dank voor uw vriendelijke woorden
    Aan de zaak Baybasin werken al voldoende anderen, dat lijkt ons voldoende.

  2. wim says:

    Gefeliciteerd. Geweldig mooi succes.
    Besteden jullie geen aandacht aan Baybasin ?

  3. admin says:

    Dank voor uw vriendelijke woorden. Deze zaak bewijst maar weer eens dat veel mogelijk is, als je er maar in gelooft.

  4. juzo says:

    Prachtig resultaat. Ik had het niet verwacht,. De zaak was ogenschijnlijk hopeloos. Daarom is het succes des te indrukwekkender. Goed en uiterst zorgvuldig, precies, behandeld. Taai volgehouden. Uitmuntend weergegeven. Vakwerk eersteklas. Dat mag ook wel eens worden gezegd. Zeer hoopgevend. Mijn gelukwensen. Ga zo door.

    Met genoegen uitkijkende, naar de volgende zaak.

    Jules Zollner.

Leave a Reply